Russian Porn

Nazwa „Russian Porn” w dosłownym tłumaczeniu oznacza ni mniej ni więcej, tylko „Rosyjskie porno”. Czy można na tej podstawie wnioskować, że w Rosji zapanowała swoista moda na pornografię i erotykę jako taką? Nic podobnego. „Russian Porn” to po prostu odważna instalacja artystyczna, wykonana przez portal OpenSpace. Trzeba powiedzieć, że prowokujący tytuł dzieła przyciąga niczym magnes i powoduje, że każdy odbiorca chce sprawdzić, z czym właściwie mamy tu do czynienia.

OpenSpace, portal rosyjski podejmujący tematy sztuki i wszystkiego, co z nią związane, postanowił pokazać cechy wspólne dla rosyjskiej, silnej władzy oraz pornografii. Okazało się, że zarówno władza, jak i sama pornografia są potężne, uzależniające, ale i z drugiej strony bardzo brutalne niekiedy.

Właściwie, autorem „Russian Porn”, instalacji artystycznej, jest kolektyw związany z niezależnym portalem rosyjskim OpenSpace. Celem realizacji dzieła było pokazanie Rosjanom i całemu światu, jak cienka właściwie jest granica występująca pomiędzy politycznymi opresjami, a toksycznym porno.

Dzieło „Russian Porn” przygotowano specjalnie z myślą o tegorocznych targach książki, mających miejsce w Moskwie, ale najprawdopodobniej z powodów politycznych, w ostatniej chwili dzieło zostało nagle wycofane z imprezy. Jej uczestnicy nie mieli więc szansy zobaczyć „Russian Porn” w tym miejscu, co nie oznacza, że jego twórcy zrezygnowali całkowicie z jego pokazania. Nic podobnego.

Decyzja organizatorów targów książki w Moskwie okazała się być nieodwołana, a więc „Russian Porn” zostało wycofane z niej w jednej chwili. Doniósł o tym opinii publicznej serwis RT. Jednocześnie, wskazał on w swoim artykule, że projekt OpenSpace „Russian Porn” uprzednio uzyskał aprobatę organizatorów targów, dlatego nie wiadomo właściwie, dlaczego w ostatniej chwili jednak zrezygnowano z jego umieszczenia na tej imprezie. Najprawdopodobniej stało się to z powodu nacisków właśnie ze strony władzy. Perspektywa zbliżających się wyborów, ponieważ właśnie w tym czasie miały miejsce targi książki w Moskwie, skłoniła organizatorów imprezy do tego, aby nie umieszczać na niej żadnych kontrowersyjnych elementów, do jakich niewątpliwie zalicza się dzieło OpenSpace. Warto powiedzieć, ze impreza targi książki w Moskwie jest prestiżową wizytówką rosyjskiego rynku książki o zasięgu międzynarodowym. Najwyraźniej, organizatorzy woleli nie drażnić Kremla i samej władzy.

Ci, którzy nie widzieli projektu „Russian Porn” mogą pomyśleć, że takie perwersyjne dzieło rzeczywiście nie powinno się znaleźć na targach książki, ale jeśli ktoś je zna wie doskonale, że tak naprawdę ma niewiele wspólnego z pornografią jako taką. Projekt OpenSpacje miał kształt budki z czerwonymi zasłonami. Do złudzenia przypominał sklep typu peep show. W środku widz mógł zaś wybierać pomiędzy różnych filmami wideo, które dotyczyły polityki, telewizyjnej rozrywki, kultury państwowej bądź też zawierały fragmenty znanego w świecie baletu „jezioro łabędzie”. Gdzie więc tu miejsce na tytułowe porno?

Projekt „Russian Porn” miał mieć jasny przekaz dla wszystkich odwiedzających targi książki w Moskwie. Miał pokazywać obraz współczesnej Rosji, który niestety jest tak samo wyuzdany i sztuczny, jak właśnie filmy porno czy inne materiały z tego gatunku. Nieco kontrowersyjne dla organizatorów targów książki było to, że autorzy instalacji „Russian Porn” powiedzieli, że odzwierciedla ona wprost 12 lat życia Rosjan, jakie wiodą oni niezmiennie pod rządami Putina, nie ważne, czy jest on prezydentem Rosji czy jej premierem. Zawsze to w jego rękach złożona jest władza w państwie.

Targi książki w Moskwie mają charakter międzynarodowy. Tym razem odbywały się w dniach od 30 listopada aż do 4 grudnia tego roku. Były to 13. Międzynarodowe targi Non/Fiction w Moskwie, w których udział wzięło kilkaset różnych wystawców z aż 25 krajów. Również i Polska wzięła udział w tym prestiżowym wydarzeniu w Rosji. Organizatorem naszego stoiska na targach książki był Instytut Książki.