Jak promować się w sieci - Poradnik dla artystów.

Artysta i promocja w sieci.

Wielu artystów nadal wychodzi z założenia, że ich dzieła obronią się same, a promocji w internecie unikają z obawy między innymi przed kopiowaniem przez innych swoich wzorów. Nie chcą wychodzić przed szereg, czekają na odkrycie, niczym XIX-wieczni artyści. Tymczasem realia uległy zmianie. Nie ulega wątpliwości, że w dobie Internetu nie sposób się wypromować bez odwoływania się do sieci. Internet to potężny instrument zapewniający artystom niespotykane do tej pory perspektywy - trzeba tylko umieć skorzystać z oferowanych możliwości. Internet wpływa na sztukę i życie artystyczne - stwarzając przestrzeń dla twórców i dla odbiorców, a także poszerzając grono odbiorców sztuki. Praktyka wskazuje, że podnoszenie jakości informacji w Internecie prowadzi do zwiększenia efektywności przedsięwzięcia w czasie rzeczywistym.

Myśląc o promocji swojej sztuki należy pamiętać, że kultura nie tylko zaspokaja nasze potrzeby, ale także je generuje - jak napisał Josif Brodski czytamy Boską Komedię Dantego dlatego, że jest, a nie dlatego, że odczuwamy głód Dantego. Artyści tworzą więc ciągle pewne propozycje. Sieć to sposób komunikacji, umożliwiający dotarcie do szerszego kręgu odbiorców. Nigdzie indziej nie będziemy mieli szansy zgromadzić tak dużej publiczności jak właśnie w przestrzeni wirtualnej. Multimedia i Internet coraz częściej zastępują tradycyjne galerie - gwarantują szerszy dostęp oraz mniejsze koszty. Coraz częściej w związku z tym pojawiają się dylematy jak traktować sztukę - dalej w kategorii sacrum dostępnego dla nielicznych, czy też jako kolejny towar, który można reklamować za pomocą promocji i różnych narzędzi PR nowoczesnego marketingu? Część artystów świetnie się odnajduje w branży kulturalnej, określanej także jako rynek sztuki. To przestrzeń publiczna i sieć stają się nową sceną kultury. Podobnie jest z Internetem - staje się nową, wirtualną przestrzenią publiczną. Część artystów jest jednak nastawiona sceptycznie, wszak marketing sprowadza sztukę z piedestału do poziomu produktu, który należy odpowiednio wypromować i sprzedać, tymczasem sztuka dla części artystów jest czymś elitarnym o charakterze zamkniętym i niejednokrotnie undergroundowym. To jednak uległo zmianie. Sztuka się zdywersyfikowała i każdy może w niej znaleźć przestrzeń dla siebie. Więcej działań jest postrzeganych jako sztuka i jest to szansa dla ludzi, którzy chcą tworzyć coś nowego.

Internet prowokuje aranżowanie sytuacji, w których różne obszary rzeczywistości przenikają się wzajemnie. Tak naprawdę to nic innego - kolaż czy surrealistyczne skojarzenia były znane już od dawna. Sztukę ostatnich lat wyróżnia swoboda w poruszaniu się po różnych obszarach rzeczywistości, nie dziwi zatem jej wejście do wirtualnej sieci. Internet jest miejscem szczególnym - w warunkach łatwości prezentacji i efemeryczności wielu zjawisk tylko dobrze zaplanowane działania podlegające strategii mają szansę zostać zauważone i zapamiętane. Celem i istotą działań zarówno w przypadku Public Relations, Internetu, kultury i sztuki jest komunikacja. Ten ebook ma za zadanie przybliżyć tematykę promocji sztuki w Internecie. Udowadniamy, że Internet to miejsce przyjazne artystom i otwierające dla nich nowe perspektywy pracy twórczej.

Jak przenika się Internet i Sztuka?

Choć trudno w to uwierzyć, sztuka i Internet są ze sobą mocno związane. Internet oferuje narzędzia, które mogą być z powodzeniem wykorzystane przy tworzeniu sztuki. Jak przykład mogą służyć wiersze posługujące się hipertekstem czy interaktywne dzieła graficzne, których możemy spotkać coraz więcej. Inne poziomy przenikania się sztuki i internetu, a konkretnie marketingu internetowego to na przykład:

  • propagowanie pewnych idei, zarówno przez sztukę, jak i przez internetowe kampanie PR
  • fakt, że każdy większy projekt artystyczny wymaga osoby, która będzie się kontaktowała z mediami i występowała jako rzecznik podejmowanych działań - także poprzez sieć
  • Coraz większa liczba artystów korzystająca z usług specjalistów do spraw wizerunku
  • Sztuka coraz częściej wykorzystująca internet do swoich potrzeb - np. portal liternet
  • Internet jako swoiste forum wymiany myśli, źródło materiałów informacyjnych, a także miejsce dyskusji między artystami
Internet znosi dystans między firmą a klientem, tak samo jest w przypadku artystów, krytyków i odbiorców sztuki. Pozwala na bezpośrednie dotarcie do odbiorcy i odebranie od niego komunikatu. Internet zapewnia nieskrępowaną wymianę myśli i poglądów, bez względu na bariery geograficzne. Czyni to z niego idealny przekaźnik idei tworzonej przez Ciebie sztuki. Tylko od Ciebie zależy, czy będziesz to potrafił odpowiednio wykorzystać i spożytkować z jak największym zyskiem dla Ciebie i tego, czym się zajmujesz. Dzięki swej bezpośredniości Internet i sztuka prowadzą do nowego rozwiązania omawianego przez socjologię organizacji, jakim jest struktura sieciowa. Taka struktura jest najbardziej “liberalnym” modelem organizacyjnym. Charakterystyczną cechą jest próba całkowitego odejścia od zasady hierarchii organizacyjnej. Taka struktura najlepiej odpowiada wyzwaniom epoki informacyjnej. Orientacja zadaniowa jest tutaj podstawowym czynnikiem integracji rozproszonych w strukturze specjalistów. Znika zatem hierarchia, a wraz z nią duża część barier tak bardzo ograniczających w realnym życiu. W Internecie każdy może znaleźć przestrzeń dla siebie, gdzie będzie mógł pokazać to, czym się zajmuje i otrzymać informację zwrotną. Internet stwarza dużo większą możliwość dotarcia do ludzi zainteresowanych Twoją sztuką - dużo większą niż galeria w centrum miasta. Poza tym w przestrzeni Internetowej wszyscy są równi, co poprawia poziom dyskusji toczonych na temat sztuki. Każdy ma prawo pokazać swoją sztukę, bądź wyrazić opinię na temat sztuki innych.

Korzyści z promowania się w sieci

Jak artysta może poprawić swoją reputację, stworzyć swój wizerunek i poprowadzić swoją karierę tak, aby dostrzegły go galerie sztuki lub inne instytucje kultury? Wytrwałość jest jednym z czynników, ale liczy się także wiele innych czynników: rozgłos, marketing, jasna i precyzyjna wizja artystyczna, znajomości, aktualność i oczywiście szczęście. O ile szczęście jest od nas niezależne, o tyle możemy wpływać na pozostałe czynniki.

Analizując rozwój kariery słynnych osób pojawia się jeden wspólny wzór. Ci, którzy odnieśli sukces, potrafili znaleźć drogę do publiczności przez wystawy, występy, zlecenia prywatne, publikacje i inne środki. Pojawianie się na forum publicznym pozwala gazetom, magazynom, radiu, telewizji, stronom internetowym i wszystkim użytkownikom internetu możliwość komentowania, uczestniczenia w sztuce bez względu na to czy dzieje się to formalnie, czy nieformalnie. To media, ale też inni artyści kreują Twoją reputację, rozpoznawalność i zapewniają rozgłos temu, co robisz. Dlatego niezwykle ważne jest, aby umieć przedstawić, co prezentuje Twoja sztuka - to sprawia, że jest ona bardziej widoczna na rynku, dostępna i interesująca dla szerszego grona odbiorców. Jest wiele rodzajów artystów: pejzażyści, artyści zajmujący się kolażem, decoupagem, scrapbookingiem, ale też performerzy, artyści konceptualni, fotografowie, rzeźbiarze i wielu innych. Artysta każdej z tych dziedzin musi dopasować porady do swojej dziedziny. Musi stworzyć swoją własną, unikatową strategię, która pozwoli mu odnieść sukces.

Każda wzmianka w prasie może zaowocować wzmożonym zainteresowaniem. Nieoceniony jest także aktywne uczestniczenie w życiu portali związanych ze sztuką. Kiedykolwiek pojawia się o Tobie wzmianka - w gazetach, sieci, w radiu bądź w internecie na rozlicznych stronach - zyskujesz coraz większą publiczność. Sztuką marketingu jest kontrola tego jak Twoje prace i Twoja osoba są przedstawiane w mediach.

Sieciowe realia, czyli od czego zacząć

Internet, jak każde medium, rządzi się swoimi prawami. Zanim zatem przystąpisz do działań związanych z promocją w internecie, skierowanych do dziennikarzy branżowych musisz pamiętać o kilku bardzo ważnych faktach. Dziennikarze są zazwyczaj wykończeni i zniechęceni ilością maili, jakie codziennie otrzymują. Z tego powodu jako artysta, który mailuje, przesyła swoją wizytówkę lub adres strony internetowej możesz liczyć na około 30 sekund uwagi z jego strony. Ewentualnie na przeczytanie około 100 słów, jeżeli w ogóle Twój mail przyciągnie uwagę. Jeżeli potrafisz opisać swoją twórczość w 30 sekund, okno uwagi jest otwarte tak długo, jak jest to potrzebne. Jeżeli nie, otrzymujesz odpowiedź odmowną albo, co gorsza, żadnej odpowiedzi. Te 100 słów, które ma przekonać dziennikarza czy kogokolwiek innego potencjalnie zainteresowanego Twoją działalnością musi definiować styl Twojej sztuki i jej rdzeń, wskazywać środki, dać obraz tego, co było inspiracją i dlaczego. Wytłumacz swoją estetykę (to, co chcesz osiągnąć) i przyciągnij uwagę. Poświęć odpowiednią ilość czasu na swój “wstępniak”. Musi być dopracowany, schludny i jasny w przekazie. Powinien definiować styl Twojej sztuki i jej przedmiot, wskazywać środki, wpływy i studia. Wymień główne nagrody, dotychczasowe wystawy i kolekcje. Wyjaśnij estetykę, którą się kierujesz - co starasz się kreatywnie osiągnąć poprzez swoją pracę. Napisz wstępniak tak, aby zaciekawić odbiorcę, wprowadź element tajemnicy, który rozwikłasz w ostatnim zdaniu - tak, żeby zmusić do przeczytania całości. Nie zaczynaj od “jestem malarzem” lub “zajmuję się rękodziełem”. To może być powodem do odrzucenia i zniechęcenia każdego czytelnika. Wyraź kim jesteś i co robisz poprzez plastyczny opis dający wyobrażenie tego, dlaczego się wyróżniasz i dlaczego jesteś jedyny w swoim rodzaju i zasługujesz na uwagę. Doświadczenie podczas pisania takiej mini reklamy własnej osoby może przynieść też inne korzyści. Mając czystą wizję tego co i po co się tworzy pozwala na tworzenie głębszych i bardziej osobistych dzieł.

Jak to wykorzystać? Kilka słów o strategii marketingowej

Strategia ma niezwykle ważne znaczenie. Wyznacza kierunek działań oraz planuje komunikację wewnętrzną i zewnętrzną. Wskazuje także punkty, na których należy się skupić. Skuteczna strategia to wyszukanie tego, co Cię wyróżnia na tle konkurencji i skupienie na tym uwagi potencjalnych zainteresowanych. Przekładając to na język sztuki: nawet jeśli zajmujesz się decoupagem, podobnie jak mnóstwo innych osób, znajdź coś unikatowego w swoich wyrobach i podkreśl to. Niech to nie będzie po prostu decoupage.

Zasady skutecznej kampanii marketingowej można ująć w 5 krótkich punktach:

  • 1. Przeanalizuj swoje mocne i słabe strony oraz wypozycjonuj swoją firmę na rynku. Pozycjonuj się jako lider i mów otwarcie o swoim przywództwie.
  • 2. Poznaj swoją konkurencję. W przypadku sztuki trudno mówić tak naprawdę o konkurencji, gdyż każdy tworzy inaczej. Ważne jednak abyś był na bieżąco z nowinkami w branży i nigdy nie zostawał w tyle. Chyba, że Twoim założeniem jest sztuka starodawna. Zawsze jednak bądź na bieżąco z wydarzeniami, które mają miejsce.
  • 3. Zbadaj, jakie potrzeby mają klienci.
  • 4. Podejmij działania, które doprowadzą do zwiększenia rozpoznawalności.
  • 5. Zadbaj o obecność w internecie. O tej działalności przeczytasz szerzej w dalszej części e-booka.

Dokumentacja Artystycznych Dokonań

Aby móc prezentować swoje prace w internecie i nie tylko w przystępnej formie, konieczne jest ich odpowiednie przygotowanie. Nie ma sensu noszenie ze sobą prac w każde miejsce, gdzie się wybieramy. Dlatego warto postawić na cyfrową dokumentację.

Cyfrowa dokumentacja prac ma dwie strony. Z jednej strony to wygodny sposób pokazywania ludziom Twoich prac. Pozwoli też na utrzymanie porządku w Twoich pracach i stanowić będzie swoiste archiwum obrazujące tymczasem Twój rozwój na przestrzeni lat. W każdej chwili możliwy będzie powrót do pracy sprzed roku czy dwóch, nawet jeśli została już ona sprzedana. Jednocześnie taki sposób dokumentacji wymaga, przynajmniej na początku, sporych nakładów finansowych, konieczne jest też poświęcenie czasu na wykonanie pełnej dokumentacji. Jednak z czasem trzeba na to poświęcać coraz mniej czasu. Warto przyjąć, że dokumentacja cyfrowa to nieodłączna część całego procesu twórczego. Należy zwrócić szczególną uwagę, aby wykonać zdjęcia tak, aby kolor nie był zbyt głęboki lub zbyt blady. Robienie zdjęć telefonem komórkowym to ostateczność, które powinniśmy zawsze unikać. To nieprofesjonalne i rzadko kiedy zrobi dobre wrażenie. Pamiętajmy, że kiepskiej jakości zdjęcia będą nasuwały kiepskie skojarzenia związane bezpośrednio z Waszą pracą.

Pierwszy krok - własna strona www

Witryna artysty to wirtualna wizytówka informująca o przesłaniu, a także zawierająca najważniejsze informacje na temat artysty. Wiele kulturalnych instytucji i samych artystów nie do końca zdaje sobie sprawę z tego, jak ważna jest własna strona www. Sytuacja ta powoli ulega zmianie, jednak zdecydowana większość stron jest nieczytelna, nieaktualna i odpychająca. Tymczasem strona internetowa od samego początku ma zachęcać odbiorcę do bliższego przyjrzenia się dziełom danego twórcy. Profesjonalna witryna powinna przyciągać uwagę, zachęcać do ponownych odwiedzin i oferować często uaktualniane informacje. Dobrze, jeśli charakteryzuje się odmiennym wizualnym projektem (szczególnie ważne w przypadku plastyków) i łatwością nawigacji. Dobrze zaprojektowany serwis może być nośnikiem informacji dla prasy, ludzi z branży oraz pełnić funkcje reklamowe. W sieci pojawia się coraz więcej “dobrych” stron internetowych, których twórcy pamiętają o wszystkich tych zasadach.

Własna strona www to także możliwość zaprezentowania całego dorobku artystycznego - pełni zatem funkcję internetowego portfolio, co może mieć kluczowe znaczenie podczas ubiegania się o kolejne projekty, może także zachęcić do kupna pracy potencjalnego nabywcę. Takie portfolio może być oglądane o dowolnej porze, w każdym miejscu na świecie. Ponadto artysta unika kosztów przygotowania materiałów czy druku.

Ponadto wokół strony internetowej można tworzyć społeczności internetowe, co jest kluczowe dla stworzenia lojalności “klientów” i stałego grona odbiorców sztuki. Musimy być świadomi, że Internet, wbrew różnym teoriom, sprzyja tak naprawdę budowaniu relacji. Warto więc wykorzystać ten fakt do zdobycia grona ludzi zainteresowanych tym, czym się zajmujemy. Jeżeli nie mamy czasu i pieniędzy na tworzenie strony www, lub brak nam umiejętności koniecznych do prowadzenia strony możemy zarejestrować się w serwisie wspierającym artystów - w Polsce można znaleźć kilka wartościowych serwisów, wśród nich portal artysta.pl - tworzony dla artystów i przez artystów, którego zadaniem jest aktywizacja polskiego środowiska artystycznego. Portal artysta.pl to możliwość stworzenia własnego profilu, wybrania naszej dziedziny, krótkiej charakterystyki naszej twórczości czy dodawać zdjęcia. Ponadto będzie miał szansę uczestniczenia w wirtualnym życiu portalu, wspólnie z innymi artystami. Portal daje możliwość publikowania i komentowania artykułów, a także udzielania się na ogólnodostępnym forum.

Strony w sieci można podzielić na kilka kategorii:

  • witryny indywidualnych artystów
  • strony grup artystycznych
  • strony instytucji kultury
  • strony projektów związanych z kulturą
  • strony przedsięwzięć e-commerce związanych z kulturą (aukcje sztuki, sklepy internetowe)

Decydując się na stronę internetową powinieneś być świadomy, co się powinno na niej znaleźć. Dobra strona musi być jasna i czytelna, nie może być przeładowana informacjami. Aspekt artystyczny jest nie mniej ważny - strona świadczy o Tobie i Twoich pracach więc warto jej poświęcić nieco więcej czasu. Upewnij się, że strona jest ładna, schludna i dobrze wygląda w każdej przeglądarce. Większość ludzi zniechęca się trafiając na rozjeżdżającą się stronę. Nie mniej ważny jest aspekt nawigacji - nawigacja powinna być łatwa i możliwie intuicyjna tak, aby wyszukanie interesujących informacji nie zajęło zbyt wiele czasu. Strona musi się też szybko ładować. Nikt nie ma ochoty oglądać ani tym bardziej linkować strony, która długo się ładuje, jest nieprzyjazna użytkownikowi i brakuje jej podstawowych danych. Dobra strona internetowa powinna zawierać krótką informację o Tobie, odnośniki do Twoich prac, menu główne i aktualności. Pamiętaj też, aby zarejestrować stronę w branżowych katalogach internetowych - możesz w nich zaprezentować siebie i swoje przedmioty wielu potencjalnym klientom, a także pozycjonować stronę na wysokich miejscach w wyszukiwarkach internetowych. A wysokie miejsce w przeglądarce internetowej to więcej odwiedzin na Twojej stronie.

Jeżeli nie wiesz, jak samodzielnie stworzyć stronę, a nie chcesz wydawać na ten cel majątku, którym być może nawet jeszcze nie dysponujesz, rozwiązaniem może być portal artysta.pl, który jest platformą przeznaczoną dla wszystkich artystów, umożliwiającą stworzenie własnego profilu każdemu zainteresowanemu. Możesz pokazać, co tworzysz, a dodatkowo poznać ludzi z Twojej “branży”. To unikatowy pomysł w skali kraju - każdy artysta może stworzyć swój profil, na którym będzie mógł opowiedzieć o tym, czym się zajmuje. Poza tym będzie mógł zapisywać się do interesujących go grup i tam dyskutować w gronie ludzi interesujących się podobnymi dziedzinami sztuki.

Jeżeli decydujesz się na stronę internetową, postaraj się o spójną identyfikację wizualną. Dzięki temu będziesz miał szansę na odróżnienie się od konkurencji, wywołasz zainteresowanie otoczenia i staniesz się bardziej rozpoznawalny. Spójny wizerunek sprzyja budowaniu pozytywnych skojarzeń wokół tego, czym się zajmujesz. Wystarczy decyzja o używaniu jednego rodzaju czcionki, ujednolicony sposób podpisywania się i jedno logo - wystarczy prosty znak graficzny. postarajmy się nadać temu, co robimy jakąś nazwę. Nie bądźmy po prostu kolejnym malarzem. Posłużmy się jakąś wyróżniającą cechą naszej twórczości, może nazwiskiem - ważne, aby znaleźć sposób na odróżnienie się od innych, które zapadnie w pamięć.

Krok drugi - blog

Blog bije w ostatnim czasie rekordy popularności. Słowo pochodzi od angielskiego słowa weblog, oznaczającego “sieciowy dziennik, pamiętnik”. Blog może być rodzajem strony internetowej, gdzie publikowane będą artykuły na temat bieżących działań i wydarzeń. Blog ma charakter mniej oficjalny od strony internetowej co sprawia, że łatwiej można nawiązać relacje z odbiorcami. Blog sprawdzi się w zasadzie w każdej branży - nie ma żadnych ograniczeń i dlatego jest tak popularny.

Dzięki jego interaktywnemu charakterowi możliwe jest prowadzenie otwartego dialogu z ludźmi zainteresowanymi sztuką bądź innymi artystami. Wszystkie wpisy można komentować, reagować na nie praktycznie od razu - to nieoceniona wartość dla artysty pragnącego dotrzeć do jak najszerszego grona odbiorców. Dzięki blogowi, bardziej niż dzięki stronie internetowej, możliwe jest nawiązanie i pielęgnowanie osobistych i długotrwałych relacji z odbiorcami, co jest szczególnie ważne w przypadku tak wrażliwej dziedziny, jaką jest sztuka. Kolejną zaletą bloga jest łatwość jego obsługi. W zasadzie każdy bez większego problemu jest w stanie opublikować notkę, stworzyć ankietę, dodać zdjęcie lub film video. W przypadku bloga omijane są koszty związane z obsługą strony, kosztem graficznym czy programowaniem strony i opieką serwisową.

Dlaczego warto blogować?

Blog budzi większe zaufanie. Strona internetowa w większości przypadków jest bezosobowa, natomiast opinie spotkane na blogu są bardziej szczere i osobiste, a przynajmniej tak są odbierane.

  • Blogi pozycjonują się lepiej niż tradycyjne strony www.
  • możliwość umieszczenia na blogu informacji o produkcie i zbieranie informacji na jego temat
  • opinie innych na temat funkcjonalności, mocnych i słabych stron wytwarzanych przedmiotów to niejednokrotnie konstruktywna krytyka warta uwagi
  • blog to idealne miejsce do prezentacji swoich wyrobów. Jednocześnie można zaprezentować ich zdjęcia, opinie na ich temat
  • dzięki prowadzeniu bloga można stać się ekspertem w danej branży lub niszy.
  • otwarcie się na młodsze pokolenie
  • blog to także łatwiejsze zarządzanie wizerunkiem

Możesz też na swoim blogu bądź stronie umieszczać darmowe zdjęcia lub tapety na których zamieścisz link do swojej strony/bloga. Nie zaszkodzi też umieszczenie na stronie przycisku umożliwiającego zamieszczenie linka do interesującej podstrony na facebooku, twitterze lub wykopie - dzięki takim zabiegom popularność Twojej strony ma szansę wzrosnąć. Tutaj szczególnie szerokie pole do popisu mają artyści - plastycy, którzy mogą po prostu fotografować swoje obrazy. Jednak w zasadzie owoce pracy każdego artysty mogą być uwiecznione tak, aby stworzyć interesującą tapetę na pulpit. Jako przykład może służyć blog kulinarny Kwestia Smaku (www.kwestiasmaku.com), gdzie co miesiąc można odnaleźć nową tapetę na pulpit z kalendarzem ze zdjęciem wybranej potrawy.

W marketingu panuje ogólna zasada, że dobrze jest być raczej pierwszym niż lepszym. Na doprecyzowanie informacji zawsze jest czas, podczas gdy bycie pierwszym plasuje Cię na pozycji lidera. Blog sprzyja takiej szybkości. Sam możesz nim zarządzać, nie musisz czekać na reakcję administratora strony. Jeśli jesteś specjalistą w danej dziedzinie skup się na swojej dziedzinie, w której jesteś ekspertem. Podobnie postępuj, jeżeli uczestniczysz w konferencjach, warsztatach lub targach. Koniecznie rób wtedy notatki i zdjęcia. Stwórz potem z nich reportaż, który umieścisz na swojej stronie. To sprawi, że ktoś, kto będzie szukał informacji o danym wydarzeniu trafi do Ciebie i być może zainteresuje się też Twoją twórczością. Pisząc notki, komentarze i nie tylko, umieść na stronie lub blogu swoją biografię i fotografię. Wiedząc, jak wyglądasz, ludzie poczują do Ciebie większą sympatię i łatwiej będzie im skojarzyć komentarze z Twoją osobą. Biografia pozwoli dziennikarzom na zapoznanie się z Tobą i lepsze kojarzenie Twojej osoby. Mimo przestrzeni internetowej staniesz się dzięki takim zabiegom kimś bardziej realnym.

Krok trzeci - serwisy społecznościowe

Nie wiadomo jeszcze, na ile trwałym zjawiskiem w naszym społeczeństwie będzie Facebook. Do tej pory większą ilość zarejestrowanych użytkowników ma Nasza Klasa, jednak w klasyfikacji aktywności użytkownicy polskiego portalu pozostają daleko w tyle.

Obecność na portalu społecznościowym to właściwie konieczność dla każdego artysty, który ze swoją sztuką pragnie dotrzeć gdzieś dalej. Facebook daje wspaniałą opcję “udostępniania”, dzięki czemu na tablicach naszych znajomych może pojawić się informacja na temat naszej strony, co prowadzi stopniowo do zwiększającej się liczby osób “lubiących” naszą stronę. Pozwala także na bardzo bezpośredni kontakt z osobami zainteresowanymi naszą twórczością i możliwość interakcji. Fakt, że możemy zamieszczać na Facebooku zdjęcia bądź filmy sprawia, że może on nam służyć jako ogólnoświatowa galeria, której zasięg jest praktycznie nieograniczony. Nie zapominajmy jednak o innych portalach społecznościowych jak na przykład MySpace.

E-społeczność nie bez znaczenia

Wspaniałym miejscem promocji i wymiany myśli są wszelkiego rodzaju portale zrzeszające ludzi z jednej branży bądź z wielu branż, nastawione na prezentację zawodowych dokonań. Jednym z takich portali jest choćby Goldenline, gdzie każdy może przedstawić swój zawodowy rozwój. Portalem typowo dla artystów jest artysta.pl. Portale takie jak artysta.pl to wielka platforma wymiany poglądów dla wszystkich ludzi związanych ze sztuką. Można w ten sposób nawiązać ciekawe znajomości, które mogą w późniejszym czasie zaowocować współpracą. Dlatego nie należy lekceważyć możliwości, jakie stwarzają portale grupujące ludzi z różnych branż.

Mailing

Jako artysta powinieneś zainteresować się mailingiem jako formą promocji. Jednak nie może być to typowy mailing, jaki jest wykorzystywany przez większość agencji Public Relations. W swoim komunikacie prasowym powinieneś zamieścić slajdy, fotografie, nagrania i wszelkie inne materiały, które mogą zainteresować galerię bądź inną instytucję kultury, do której akurat się zwracasz. Po pierwszym kontakcie konieczne jest śledzenie relacji, rozwijanie jej poprzez dalsze e-maile, rozmowy telefoniczne bądź spotkania. Pamiętajmy, że zawsze należy przesłać mailingiem informacje o tym, kto, co i gdzie o nas napisał.

Warto dokładnie zaplanować strategię mailingu. Zamiast spędzać długie godziny na mailingu często lepiej jest przemyśleć, co będzie najbardziej efektywne. Najlepszym rozwiązaniem jest stworzenie regularnie uzupełnianej listy mailingowej zawierającej wybrane najważniejsze osoby i instytucje związane z Twoją twórczością. Im prostszym językiem opisujesz swoje idee i pomysły, tym bardziej prawdopodobne, że ludzie lepiej zrozumieją Ciebie i Twoją pracę. Pierwszym krokiem powinno być stworzenie bazy dziennikarzy, którzy mogą być zainteresowani. Wbrew pozorom w przypadku mailingu nie chodzi o ilość, lecz o jakość i dopasowanie oferty. Zapytaj każdą osobę, czy możesz jej przesyłać swoją ofertę i inne notatki prasowe. Stworzenie własnej listy osób o konkretnych zainteresowaniach to klucz do sukcesu mailingu.

W stopce maili, które wysyłasz, zamieść linka do swojej strony. Dzięki temu zainteresowany będzie mógł od razu kliknąć w link bez konieczności wyszukiwania Twoich danych. Pamiętaj też, że podstawą marketingu prowadzonego za pomocą mailingu jest ciągłe przypominanie o tym, że istniejesz oraz że zajmujesz się czymś ciekawym. Ważne jednak, aby nie przesadzić. Nie możemy zaśmiecić skrzynki naszych odbiorców, gdyż to będzie prowadziło do masowego wypisywania się z naszej listy. Jeden mail w tygodniu w zupełności wystarczy, chyba, że będzie się działo coś wyjątkowego. Nie powinno to się jednak zdarzać w każdym tygodniu, gdyż wtedy nasi odbiorcy mogą się poczuć przytłoczeni ilością otrzymywanych maili.

Press Release

Jednym z najważniejszych pisarskich aspektów pracy artysty jest press release, czyli szeroko pojęte oświadczenie prasowe. Press release to podstawowe narzędzie, które będzie nam potrzebne podczas mailingu. Nie jest to jednak oświadczenie, jakie kojarzymy z polityką czy światem mediów. Dobre oświadczenie zaczyna się zawsze od najważniejszej informacji, aby przyciągnąć oko znudzonego zalewem spamu redaktora czy właściciela galerii. W pierwszym paragrafie powinna się znaleźć data, czas i miejsce opisywanego wydarzenia. Powinno się też wspomnieć o charakterze wydarzenia - czy jest to wystawa, koncert, recital, występ. Oczywiście musi się też pojawić imię nazwisko i garść praktycznych informacji: e-mail, numer telefonu, adres strony internetowej itp.

Kolejnym elementem dobrego oświadczenia prasowego jest krótka historia osiągnięć - należy wspomnieć o największych sukcesach. Należy w zasadzie rozszerzyć sto słów o sobie do czegoś nieco większego (ale bez przesady!). Nigdy nie zapominajmy o tym, co jest celem: poinformowanie mediów o nadchodzącym wydarzeniu. Chodzi o reklamę, nie o przedstawianie całego dorobku artystycznego. Musimy przekonać, że to, co oferujemy jest warte uwagi i wspomnienia.

Jeszcze jedno - musisz być kreatywny podczas wysyłania takich powiadomień: magazyny, e-magazyny, portale internetowe i gazety branżowe są nimi zalewane.

Artykuły

Słowo pisane jest w cenie. Nawet jeśli wydaje Ci się, że nie masz ochoty mieć nic wspólnego z pisaniem, bo to nie dla Ciebie, możesz być w błędzie. Warto się przemóc. Jednym z pomysłów na promocję własnej osoby w sieci jest pisanie do różnych magazynów - zarówno tych papierowych, jak i internetowych ale także dla portali. W ten sposób artysta buduje swoją reputację. Jeśli staniesz się ekspertem, jest bardziej prawdopodobne, że ktoś zauważy także Twoje prace. Twoja krótka stu-wyrazowa reklama plus zdjęcia Twoich prac stanowią podkład do krótkiego artykułu. Stwórz z nich uniwersalny zestaw dla prasy, który możesz umieścić na swojej stronie bądź rozesłać w miejsca, które zajmują się sztuką lub do prasy. Pamiętaj! Ważne, aby ukazać powiązanie Twojej osobistej historii, rozwoju Twoich pracy i mistrzowskiej techniki. Celem jest pokazanie i umożliwienie zrozumienia czytelnikowi co wywołało zainteresowanie sztuką i co zainteresowało Cię w tym, a nie innym medium, którym się posługujesz.

Poświęć trochę czasu na pisanie artykułów specjalnie dla serwisów związanych z Twoją działalnością. Gdy piszesz artykuły, pozycjonuj się na eksperta w swojej dziedzinie. Spraw, aby napisali o Tobie w innych serwisach i na blogach. Bądź dostępny dla dziennikarzy. Komentuj bieżące wydarzenia, zaistniej w prasie. Staraj się być na bieżąco. Zwróć też uwagę, kto je przedrukowuje, kto się na nie powołuje, czy się gdzieś pojawiają - nawiąż wtedy kontakt - możliwe, że dostaniesz zamówienie na więcej artykułów. Wysyłaj notki prasowe do serwisów związanych z Twoją branżą - zwrócą uwagę na to, o czym piszesz. Dobrym pomysłem jest też zaproponowanie artykułu w zamian za reklamę.

Fora internetowe i grupy

Zarówno jako doświadczony, jak i początkujący artysta powinieneś dołączyć do forów i grup tematycznych. Pozwala to na znalezienie się w gronie osób, gdzie dużo większe jest prawdopodobieństwo autentycznego zainteresowania Twoimi pracami, ale nie tylko. Uczestniczenie w takich grupach to szansa usłyszenia konstruktywnej krytyki oraz bycia na bieżąco z wydarzeniami, którymi żyje środowisko artystyczne. Wiemy doskonale, że współcześnie czasami ciężko jest nadążyć za wszystkimi aktualnościami. Bądź proaktywny, informuj o tym, co się dzieje w Twoim mieście, aby inni mieli szansę się wybrać na ciekawe wydarzenia. Dołącz do interesujących Cię grup tematycznych powiązanych z Twoją dziedziną twórczości, na przykład w Google (http://groups.google.pl) i aktywnie się tam udzielaj. Zadawaj pytania, odpowiadaj na inne, powołując się na przykład na artykuły zamieszczone na Twojej stronie bądź blogu. Jeśli udzielasz się na forach - upewnij się, że masz w podpisie adres swojego serwisu bądź bloga. Nigdy jednak nie pisz na forum tylko po to, aby zostawić namiary na siebie - forumowicze często w takich przypadkach są bezlitośni. Nie loguj się na fora, na których nie zamierzasz pisać, a chcesz jedynie zamieścić link. Nikt przecież nie lubi spamu, prawda?

Garść porad dla każdej z dziedzin sztuki

Każda z dziedzin sztuki rządzi się swoimi prawami i do każdej z nich trzeba dopasować odpowiednie metody promocji. Nie każda metoda przysłuży się każdej z dziedzin. Tajemnica sukcesu tkwi w opracowaniu strategii, która wykorzysta najbardziej skuteczne metody.

Muzyka

Muzyka to z wszystkich dziedzin sztuki najłatwiej promująca się dziedzina. Muzycy mają do dyspozycji potężny arsenał elektronicznych środków przekazu, które mogą służyć ich promocji. Wielość portali dla początkujących muzyków sprawia, że to właśnie im jest najłatwiej trafić do obiegu internetowego. Ma to jednak swoje negatywne strony: w gąszczu wokalistów i zespołów ciężej jest zostać zauważonym. Warto więc zdecydować się na kilka portali i umiejętnie się tam promować zamiast wrzucać jak najwięcej informacji w każde możliwe miejsce.

Dla wielu muzyków to portal MySpace służy jako strona internetowa i to pomimo drastycznego spadku popularności tego serwisu. Dlatego warto postawić na własną stronę internetową i dopiero tam zamieścić do strony zespołu na kanale YouTube, MySpace czy Facebook. Pozwala to także na monitorowanie z jakich miejsc w sieci trafiają do nas fani bądź przypadkowi goście i tym samym na możliwość zwiększenia promocji zespołu w tym miejscu.

W przypadku wokalistów czy zespołów muzycznych regularne aktualizowanie strony jest szczególnie ważne - jeżeli gość na naszej stronie zobaczy, że ostatnia aktualizacja pochodzi sprzed roku pomyśli, że działalność została zawieszona bądź zespół się rozpadł. Dobrze jest mieć swój kanał na YouTube - to pozwala na zapoznanie się potencjalnym fanom z Twoją muzyką, którzy mogą trafić na Wasze piosenki poprzez rekomendacje. Odpowiednio otagowane klipy z utworami prędzej czy później zaprocentują.

Innym serwisem, gdzie możesz zamieścić swoją muzykę, jest Last.fm. Dzieli się on zyskami z kont premium za odsłuchiwanie Twojej muzyki. Serwis jest bardzo dobrze przemyślany pod względem technicznym i zajmuje stabilną pozycję wśród serwisów społecznościowych, których tematem jest muzyka. Wiele klubów stwarza możliwość występu na żywo - to niepowtarzalna okazja i koniecznie powinno się z tego skorzystać. Dzięki temu można poznać ludzi, którzy wspierają nas w sieci, ale też zdobyć nowych fanów, którzy akurat przyszli do danej knajpy.

Fotografia

W przypadku fotografii oraz innych dziedzin związanych z plastyką najważniejsze jest, aby jak największa liczba osób obejrzała nasze prace. Dlatego warto zaproponować kawiarniom prezentację naszych zdjęć jako element wystroju wnętrza. Jeżeli się na to zgodzą - koniecznie trzeba zostawić ulotki z kilkoma zdaniami na nasz temat. Tak, aby klient zainteresowany naszymi zdjęciami miał szansę dowiedzieć się, czyjego są autorstwa i gdzie można znaleźć więcej naszych prac.

Plastyka

Plastyka to niezwykle szeroka dziedzina sztuki. Zawiera się w niej nie tylko malarstwo, ale też grafika, rysunek, kaligrafia, fotografika czy animacja. Wielu artystów zastanawia się, czy możliwa jest promocja swojej sztuki bez wydawania mnóstwa pieniędzy na członkostwa w różnych portalach? Oczywiście, że tak. Trzeba jednak poświęcić więcej czasu promocji online. Jeżeli, tak jak spora część artystów, chcesz zajmować się sztuką, a nie znosisz marketingu i autopromocji, postaraj się dać szansę temu pomysłowi. Nie musisz stawać się od razu specjalistą od marketingu. Poświęć jednak kilkanaście minut każdego dnia. Czas poświęcony na autopromocję należy traktować jak inwestycję - w przyszłości działania w internecie będą same na siebie pracować, podczas gdy Ty będziesz mógł zająć się swoją sztuką.

Plastycy mają możliwość pisania i wypowiadania się na wiele tematów, zwłaszcza jeżeli możesz się poszczycić wykształceniem kierunkowym bądź dogłębnym poznaniem jednej z dziedzin sztuki. Wykorzystaj tę wiedzę i przekaż ją w formie notek na blogu, strony internetowej bądź artykułów. Z czasem wypracujesz sobie silną pozycję na tzw. artystycznym rynku, a Twoje możliwości znacznie wzrosną. Chwal się też swoimi pracami - wykorzystuj możliwość pokazania ich szerszej publiczności. Nawet jeśli to niemożliwe w przestrzeni realnej, skorzystaj z portalów i galerii internetowych. Konto w artysta.pl daje Ci możliwość publikowania zdjęć Twoich dzieł. Ilość użytkowników odwiedzających portal każdego dnia sprawia, że Twoje prace może obejrzeć wiele “nowych” osób.

Załóż konto na allegro i wystawiaj tam swoje produkty. Jeśli są unikatowe - załóż też konto na ebay, aby mieć możliwość sprzedaży także za granicą. Pamiętaj, aby stworzyć stronę o mnie zgodnie z zasadami - niech będzie przejrzysta, schludna i zawiera skróconą informację o Tobie i Twojej twórczości.

Literatura

Jest kilka portali internetowych, gdzie można publikować swoją twórczość. Bez względu na to, czy się z tym zgadzasz czy nie, pisanie to biznes jak każdy inny, choć rządzący się nieco innymi prawami. Masz do sprzedania produkt i tym samym ktoś musi się o nim dowiedzieć i zechcieć go kupić. Dlatego jeśli o Twojej twórczości nie słychać, to nikt nie będzie chciał za nią zapłacić.

Sztuka audiowizualna

Sztuki audiowizualne to stosunkowo nowa dziedzina. Nie zmienia to jednak faktu, że organizowanych jest coraz więcej festiwali poświęconych tej dziedzinie sztuki. Także w tym przypadku rozwiązaniem jest aktywne branie udziału w happeningach, wystawach i warsztatach. Nie zaszkodzi także pisanie bloga, na którym łatwo można opublikować zdjęcia i krótkie filmy obrazujące prowadzoną działalność artystyczną. Jako że sztuki audiowizualne nie są jeszcze tak popularne jak na przykład malarstwo, szczególnie warto zwrócić uwagę na pisanie artykułów poruszających tematykę zarówno samej dziedziny sztuki jak i wydarzeń, gdzie można się ze sztuką audiowizualną spotkać.

Architektura

Architekt powinien przede wszystkim postawić na własną stronę internetową, na której będzie prezentował swoje projekty. Organizowanych jest coraz więcej konkursów dla młodych architektów, w których mogą oni wziąć udział i tym samym zaprezentować siebie i swoją twórczość szerszemu gronu. Dobrym pomysłem dla architektów jest pisanie artykułów z zakresu architektury - a jest o czym pisać - wszyscy możemy zauważyć, że architektonicznie Polska stoi na raczej niskim poziomie (poza kilkunastoma wyjątkami). Warto zatem popularyzować nowe idee architektoniczne, a przy tym zapewniać sobie coraz większy rozgłos i z czasem zyskać opinię eksperta. W tym celu warto rozważyć założenie bloga. Oprócz tego powstaje coraz więcej portali poruszających tematykę związaną z architekturą, takie jak architektura.pl czy blogi poszukujące ciekawych rozwiązań architektonicznych. Można zacząć od komentowania zamieszczanych postów lub zwrócić się do redaktora z propozycją współpracy.

Design

Designerzy mają ogromne możliwości zaprezentowania swoich prac. Począwszy od strony internetowej i bloga, gdzie mogą prezentować swoje pomysły i idee, a skończywszy na coraz częściej organizowanych spotkaniach designerów, gdzie jest szansa dotarcia do szerszej publiczności. Wymienić warto choćby Gdynia Design Days czy Design Attack. Oczywiście, w sieci można znaleźć dużą liczbę blogów zajmujących się zarówno designem polskim, jak i zagranicznym, nawiązanie współpracy nie powinno zatem stanowić problemu. Można tam też znaleźć inspirację bądź przesyłać do redakcji nasze szczególnie interesujące projekty. Branża designu jest niezwykle pojemna, więc każdy znajdzie w niej miejsce dla siebie.

Podsumowanie

Promocja w Internecie to nieodłączny element promocji każdego artysty. Bez tego szanse osiągnięcia większego rozgłosu są raczej małe i można odnieść sukces jedynie w niszy. Każdy teraz chce mieć możliwość obejrzenia prac w sieci - tak jest szybciej i wygodniej. Oczywiście, można protestować, że sztuka nie ma być szybka i wygodna, lecz elitarna. To jednak tylko częściowa prawda. Część działalności artystycznej powinna być traktowana jak normalny produkt, który oferowany jest na rynku. Dlatego konieczne jest dostosowanie się do zasad panujących na tym rynku. Mamy nadzieję, że nasz e-book pomoże Wam opracować najlepszą dla Was strategię, dzięki której już wkrótce będziecie mogli zaistnieć.

Filharmonia Narodowa
Filharmonia Narodowa w Warszawie to reprezentacyjna instytucja życia muzycznego w Polsce, którą...

mazowieckie / Warszawa

Arsenał
Galeria, mogąca pochwalić się bardzo liczną kolekcją, długą historią i szerokim spektrum...

podlaskie / Białystok

Art Agenda Nova
Galeria Nova prezentuje i bada najciekawsze zjawiska młodej sztuki współczesnej, wspiera...

małopolskie / Kraków

Filharmonia Wrocławska im. Witolda Lutosławskiego
Filharmonia oferująca szeroki repertuar, zarówno w wykonaniu własnego zespołu jak i gości z...

dolnośląskie / Wrocław

Fabryka Sztuki w Łodzi
Fabryka Sztuki stworzona została na początku 2007 przez Łódź Art Center, Stowarzyszenie...

łódzkie / Łódź